Ana Sayfa/Tag: nefs

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 12. Bölüm

2021-02-15T02:58:10+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Kavramların Hem Açık Hem de Seçik Olması Minerva’nın Baykuşu ve Yakaza Rasyonel Düşünme ve Sınırları Bir Berzah Olarak Bilinç-Bilinçdışı İlişkisi Mabet ile Bina Arasındaki Fark Mabet Rahimdir Poetik Olan Bütünseldir Deha Nedir? Sezgi ve Bilincin Dengelenmesi Kavramların Hem Açık Hem de Seçik Olması Geleneksel dilden söz ederken, geleneğin hangi gelenek olduğunu vurgulamak lazım. Genelde, âriflerin geleneği gnostik gelenektir; Hermetik bir gelenektir bu. Fakat bunun bir paralel versiyonu da var: Sanskrit geleneği. Bu gelenekler, ilgi çekici olarak kavramsal dilin karşısına konulur genellikle. Oysa belki de bütünleyici [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 10. Bölüm

2021-02-12T02:05:30+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Kişilik Nerede Parçalanıyor? Algılar Nerede Birliğe Gelir? Müşrik Kimdir? Vahdet-i Şuhûd, Vahdet-i Kusût, Vahdet-i Mevcûd ve Vahdet-i Vücûd “Ayn Sîn Kâf”tan “Aşk”a Yükseliş Kendi Dilimizde ve Bilincimizde “Öteki” Olmak Kişilik Nerede Parçalanıyor? Geçen toplantımızda dilin özgün bir alanı olarak gnostik dillerden biri olan tasavvuf dilinden söz etmiştik. Bildiğiniz bir öykü, okuduğunuz bir klasik üzerinden, yine ona biraz değineceğim. Bu öyküyü, elimden geldiği kadar daraltılmış ve özlü bir hale getirmeye çalıştım. Simgesel dil olarak hikmet dili bu dil; kavram dili gibi değil. Kavram dili, bildiğiniz gibi bir sınırlama, bir [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 7. Bölüm

2021-02-01T03:35:13+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , |

Meditasyonun Tasavvuftaki Karşılığı İstiğraktır Sanat ve Sevgi Yoksa Tasavvuf da Yoktur İlk Sufilerden Pythagoras Akıl Selîm Olmaz, Sâlim Olur Önce Ontoloji, Sonra Epistemoloji Allah ve Tanrı Ayrı Kavramlardır Meditasyonun Tasavvuftaki Karşılığı İstiğraktır Şehvetten arınmak, şehvetin insan bilinci üzerindeki galebesinden, gücünden arınmaktır; onu terk etmek değil. Bu, keşişlik meselesiyle karıştırılıyor. Uzak Doğu’daki keşişler de böyledir –onlara da “keşiş” diyelim– uzlete çekilir; oruçla, açlıkla şehvetlerini yok etmeye çalışırlar. Bektaşi erenler ise “Nefs ölmez, terbiye edilir,” derler. Nefs, kendi; kendilik ölmez. Nefs terbiye edilir. Self as it is, bizzat kendi. O [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 6. Bölüm

2021-02-01T03:35:06+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , |

Anlamak Var Olmak Demektir Anlam Nereden Gelir? Bilim İnsana Dışsaldır “Tasavvuf Felsefesi” Denilemez Tasavvufun Delili Var mıdır? Anlamak Var Olmak Demektir “Dil, yorumlanmış varlıktır” demiştim. Varlık, her şeyden önce bize dilde açılan bir tarihtir. Varlık, dilde açılan bir tarihtir, çünkü dil tarihseldir. Dil, tarihsel olduğuna göre doğada değildir. İnsan bilinci doğada temellenemez; o halde dış varlıkta, bedende temellenemez. Beden doğadır. Bilinç tarihte temellenir ve insan eylemlerinin sonucunda doğan bir varlıktır. Doğada dil, insana verili değildir. Dış varlık bize dil vermez. Eylemlerimiz, dış varlıktan üstümüze dönerek dilleşir. Dilin yaratıcısı doğrudan [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 2. Bölüm

2021-02-01T03:34:03+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

"Söz" Hakikaten Ete ve Kana Dönüşür mü? Kısa ve Uzun Bellek Nasıl Oluşur? Fiziksel Etkinin Kimyasal Semptomlara Doğru Yolculuğu Dil-Düşünce Diyalektiği "Aklın Aklı" Olmaya Yükselememiş Toplumlar Güdülürler Düşüncenin Kurgul Aşamaya Yükselişi Cıva Neden Zekânın Sembolüdür? Felsefi Bilincin Gelişmediği Toplumların İşgali Sanat ve Dil İlişkisi Dil Bir Ürün mü Yoksa Bir Etkinlik midir? Sesi Şekillendiren Nefes Sanatın Dili Olarak Coşku Egemen Dil Sorunsalı Her Algı Dile Çevrilir "Söz" Hakikaten Ete ve Kana Dönüşür mü? Benim geleneksel bir söze bağlılığım var. “Dil” [...]

Karşılaştırmalı Doğu ve Batı Estetiği – 3. Bölüm

2020-10-07T19:27:21+03:00Yazar: |Kategori: Karşılaştırmalı Doğu ve Batı Estetiği, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , |

Sanat Eleştirisinin Sanatçı Üzerindeki Didaktik Etkisi Doğu-Batı Ayrımının Gerekçelendirilmesi: Bir Hegel Eleştirisi Doğu-Batı Estetiğinde Metot Farkı Güzeli Kavrayış Dile Dökülebilir Mi? Sanat Nesnesi Bir Arzu Nesnesi Midir? Sanat Eleştirisinin Sanatçı Üzerindeki Didaktik Etkisi Tarih içinde çeşitli önermeler, çeşitli disiplinler ve bunların birbirleri ile çatışması –ve eleştirel bir biçimde, eğer "gelişme" diye söylenebilecekse– gelişme ya da gelişmeci, ilerlemeci felsefeye karşıt olarak, zaman zaman belirli ilkelerin parladığı, zaman zaman bunların yerine başka ilkelerin geçtiği, yaşam gereksinimleri üzerinden doğan estetik anlayışlar var. Aslında sanat yapıtını veya sanat bilgisini, başka bir deyişle sanat [...]

Tasavvufta Ahlâk Sorunu

2020-10-02T00:11:17+03:00Yazar: |Kategori: Yazılar|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , |

“Din, fiilen ahlâk içinde yaşamaktır. İlim bir araçtır.” Lütfi Filiz Tasavvuf ve ahlâk söz konusu olduğunda, özgün bir yazım ve kavramlar dizisi de söz konusu olur. Tasavvufun kavramları bir yandan felsefi, diğer yandan şiirsel bir niteliğe bürünmüştür. Bu nedenle, tasavvuf salt felsefe kavramlarıyla açıklanamaz. Bilinç için felsefi kavramlar “gündüz” ve “aydınlık”, mistik kavramlar “gece” ve “karanlık” ise, tasavvuf için kavramlar “alacakaranlık” gibidir; tasavvufun dili kavram ve simgeleri birlikte barındırır. Bir yanı akla dönük, bir yanı ise kalbe dönüktür, çünkü Tasavvufa göre insan, “görünmez bir ruh” ile “görünür bir beden”den oluşmuştur; bu ikisinin arasını cem eden ise “kalb” denen ve [...]