Ana Sayfa/Tag: tasavvuf

Hiç

2021-05-31T15:11:47+03:00Yazar: |Kategori: Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , |

Hiçlik - Hiççilik “Bu dünyada herkes bir şey olmaya çalışırken sen bir hiç ol. Menzilin yokluk olsun. İnsanın çömlekten farkı olmamalı. Nasıl çömleği tutan dışındaki biçim değil içindeki boşluk ise, insanı ayakta tutan da benlik zannı değil, hiçlik bilincidir,” der Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî. Felsefe tarihinde “varlık” ve “hiçlik” sorununu ilk kez dile getiren Parmenides’tir. Onun ünlü önermesi “Varlık vardır, yokluk yoktur” önermesidir. Böylece felsefede bir ontoloji (varlık felsefesi) ortaya çıkmıştır. Buna bağlı olarak bilgi de varlığın bilgisi olarak kabul edilmiştir. Bu “varlık” kavramı değişmez bir ilke olarak ileri sürülmüş ve “hiçbir şey yoktan var olmaz ve hiçbir şey de vardan [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 14. Bölüm

2021-02-12T02:21:56+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Kategorik Ayrımlarında Farklı Diller Dil Yorumlanmış Varlıktır Eksik Olan Öğrenebilir, Tam Olan Değil Sevgi Bilgiden Değil, Anlamdan Doğar Kendini Yadsıyan İnsan Anlamlıdır İnsan Görünmez Varlıktır Anlam Varlığı İnsanı İnşa Eden ile İnşa Edilen Aynı Tin İdea, Kavram ve Doğa Yasası İlişkisi Form Bilgisi ve Ritüel Sorumluluk Yoksa Özgürlük Yoktur Özgün Olmak Bağlamında Ahadiyet Ritüel: Sembolik Dilin İçselleştirilmesi Ritüelik Tekrar Dönüştürür Otuz Sayfalık Bir Kitap Üzerine Yazılan Milyonlarca Kitap İnsan Doğa Varlığı Değil, Tarih Varlığıdır Kategorik Ayrımlarında Farklı Diller 1. [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 13. Bölüm

2021-02-15T03:07:17+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Günlük Dil ve Metadil Genelde Kendini Bulan Öznel Değil Özsel Deneyimdir Her Güzel Sanatlar Mezunu Sanatçı mıdır? Kur’an’da Hitap-Muhatap İlişkisi Tasavvuf Sözcüğünün Anlamı Beş Aşamalı Tevhid: İhlas, İslam, İman, İkan, İhsan Niyet Dilleri Olarak Akadyen Diller Âmen'den Âmin'e Bir Türetim Örneği: Hiram, Rahim, Rahman, İhram, Haram, Mahrem Zihin Birliği Olarak Vahdet: Vahdet-i Şuhûd Sanatın, Tasavvufun İspatı Olmaz Moral Sözcüğünün Ahlâk Olarak Çevrilmesi Yanlıştır İrade ve Kaza İlişkisi Varlığın Birliği: Vahdet-i Vücûd Günlük Dil ve Metadil Bugünkü sohbetimizi, yine tabii ki [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 9. Bölüm

2021-02-12T02:05:19+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Felsefenin Bir İdeolojiye Dönüşme Riski Pozitivizmle Dogmatikleşen Anlayış Faşizm ve Totalitarizme Açılan Kapı Bir Olgunun Raporlaştırılması Bir Dil Oyunudur Gören Göz Değil Akıldır Ortak Akıl Projeleriyle Birleştirmektense Eleştirel Akılla Çoğulculuğun Sağlanması Aklın İbadeti Nedir? Akıl ve Vicdan Birleşmedikçe Huzur Bulunamıyor İki Bin Yıl Sonra Devlet Kuran Töre Dinlerarası Diyalog Olanaklı mıdır? Ihlara Vadisi'nin Gnostik Hıristiyanlarına Ne Oldu? Sohbet Fenomenolojisi Anlamın Dışarıdan Yüklendiği Yaşamlar Felsefenin Bir İdeolojiye Dönüşme Riski Dilin en yetkin biçimini felsefî kavramsal dilde bulduğumuzu söylemiştim daha önce. Şimdi, Wittgenstein’ın [...]

Mistisizm ve Tasavvuf

2021-05-31T15:43:33+03:00Yazar: |Kategori: Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Dinlerin bir egzoterik (exoteric) yani dış, bir de ezoterik (esoteric) yani iç yanı olduğu bilinmektedir. Mistisizm ve tasavvuf, bu ezoterik yanla ilgili öğretilerdir. Kadim kültürlerde, biri halka açık törenlerle yürütülen dinî, diğeri ise yalnızca inisiyelere yani üyelere açık sırrî kültler vardı. Halka yönelik öğreti, birlikte yaşam için ahlâk kuralları ve toplum düzenini amaçlarken, gizlemli öğreti ise kendini bilme, aydınlanma ve kurtuluşu amaçlıyordu. Mısır’da İsis kültü, Hermetic myster’ler; Yunan’da Eleusis ve Orphic myster’ler; Perslerde Mazdeizm, Güney Mezopotamya’da Maniheizm bu tür öğretiler için önde gelen örneklerdir. Myster, Grekçe bir sözcüktür ve “sır, gizem” demektir. Myein, “kapatmak” anlamına gelir ve Mysterion yani gizem [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 8. Bölüm

2021-02-01T03:35:23+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Dil Yorumlanmış Varlıktır Dışsal Bilincin Dil Bükümleri İnsansız Konuşmalardan Sıla Hasretine Önlenemeyen, Delice Bir Arayış Dışsal Varoluşun Bir Aynası Olarak Zihin Çarmıha Çakılan Kelebek Cinsellikle Karıştırılan Sevgi İşiten Sâmiler, Semitik Kavim Battuta'nın Kaleminden Ahiler Dil Yorumlanmış Varlıktır Dil sadece sözel, dile gelir sözcüklerden oluşan bir şey değildir; işlendiği zaman bütün kâinatın, bütün varoluşların kendilerini ifade etmelerine kadar götürülebilecek bir anlam yükü taşır. Ancak biz tabii kendi anlamlı, sembolik ifademizi, yani “lisan” dediğimiz mânâdaki dilimizi sadece zihnimizde kurgulayıp kullanabildiğimiz için, “dil” deyince sadece onu anlıyoruz. Fakat [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 7. Bölüm

2021-02-01T03:35:13+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , |

Meditasyonun Tasavvuftaki Karşılığı İstiğraktır Sanat ve Sevgi Yoksa Tasavvuf da Yoktur İlk Sufilerden Pythagoras Akıl Selîm Olmaz, Sâlim Olur Önce Ontoloji, Sonra Epistemoloji Allah ve Tanrı Ayrı Kavramlardır Meditasyonun Tasavvuftaki Karşılığı İstiğraktır Şehvetten arınmak, şehvetin insan bilinci üzerindeki galebesinden, gücünden arınmaktır; onu terk etmek değil. Bu, keşişlik meselesiyle karıştırılıyor. Uzak Doğu’daki keşişler de böyledir –onlara da “keşiş” diyelim– uzlete çekilir; oruçla, açlıkla şehvetlerini yok etmeye çalışırlar. Bektaşi erenler ise “Nefs ölmez, terbiye edilir,” derler. Nefs, kendi; kendilik ölmez. Nefs terbiye edilir. Self as it is, bizzat kendi. O [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 6. Bölüm

2021-02-01T03:35:06+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , |

Anlamak Var Olmak Demektir Anlam Nereden Gelir? Bilim İnsana Dışsaldır “Tasavvuf Felsefesi” Denilemez Tasavvufun Delili Var mıdır? Anlamak Var Olmak Demektir “Dil, yorumlanmış varlıktır” demiştim. Varlık, her şeyden önce bize dilde açılan bir tarihtir. Varlık, dilde açılan bir tarihtir, çünkü dil tarihseldir. Dil, tarihsel olduğuna göre doğada değildir. İnsan bilinci doğada temellenemez; o halde dış varlıkta, bedende temellenemez. Beden doğadır. Bilinç tarihte temellenir ve insan eylemlerinin sonucunda doğan bir varlıktır. Doğada dil, insana verili değildir. Dış varlık bize dil vermez. Eylemlerimiz, dış varlıktan üstümüze dönerek dilleşir. Dilin yaratıcısı doğrudan [...]

Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi – 1. Bölüm

2021-02-01T03:33:50+03:00Yazar: |Kategori: Dil ve Dilin Farklı Boyutlarda İncelenmesi, Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Dilde İmgesel ve Simgesel Alan Ayrımı Muhyiddin İbnü'l-Arabî'de Dil ve Anlam Bağlamı Dil-Düşünce-Kültür Üçlemesi Evrensel ile Evrenselci Tutumların Arasındaki Fark Pozitif Bilim, Olumlu Bilim Demek Değildir Aydınlanma Kavramı Doğru Anlaşılıyor mu? Akıl Bir Mekanizmadır, Değer Üretmez Süreçsiz Sonuçlar Anlamsızdır Bir Türk Akademisyenden Gelen Eleştiri Dil Emperyalizmiyle Yön Alan Toplumsal Akıl Evrenselcilik ile Değil Evrensel ile Büyümek Doğu Medeniyetini İçermeyen Üniversite! Humanity Gerçekten Evrensel Bir Kavram mıdır? Atatürk Neden "Truva'nın İntikamını Aldık" Demiştir Batılı Üniversitelerin İbn-i Arabî'yi Anlama Çabası Pozitivizmle Gelen Konformizm ve Robot İnsan [...]

Hac Ritüeli

2021-05-31T15:44:03+03:00Yazar: |Kategori: Konuşma Metinleri|Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Bugün, söz verdiğimiz üzere hac ritüelinden bahsedeceğiz, ancak daha önce “dizgesel düşünme”nin ne olduğu üzerine konuşmanın yararlı olacağı kanısındayım. Dizgeden kastımız, kavramların birbirinden çıkarsanması, birbirinden çıkarsandığı için içsel bağ (korelasyon) ile bağlı olması ve bütün kavramların belli bir ereğe doğru birbirine destek olmasıdır. Başka bir deyişle, bir kavram diğer bütün kavramlarla ilişkisinde anlam taşır ve bunun sıralaması zorunludur; çünkü dizgede bir “zorunluluk” özelliği vardır. Zorunlu değilse, o zaman dizge değildir, bir dizin olabilir. Dizgenin belli bir “süreç”i (proses) izleme zorunluluğu vardır ve belli bir “erek”e doğru gitmesi gerekir. Ereği olacak, süreci olacak, zorunlu aşamaları olacak ve bütün kavramlar birbirlerinden türeyebilecekler, [...]